+ Yorum Gönder
Bölge bölge Türkiye ve Türkiye Rehberi Forumunda Çeşmeler ve Sebiller Hakkında Bilgi Konusunu Okuyorsunuz..
  1. Asel
    Bayan Üye

    Çeşmeler ve Sebiller Hakkında Bilgi








    İstanbul çeşmeleri


    Çeşme: Sürekli su veren kamusal yapılar.

    Şehir, kasaba ve köylerde, evlere basınçlı su verilemediği zaman halkın içecek ve kullanacak su ihtiyacını karşılamak amacıyla mahalle aralarına yapılan ve sürekli su akıtan yapılara çeşme denir. Bazı kişilerce bağış olarak yaptırılan ve hayır için su dağıtılan yapılara veya çeşmelere de sebil adı verilir. Yol üstünde ya da camilerin yanıbaşında yapılan sebiller genellikle üstü kubbeli değirmi yapılardı, ön yüzlerinde parmaklıklı bir pencere bulunur, gelip geçenler parmaklığın ardındaki su dolu tasları alıp suyu içtikten sonra gene yerine koyarlardı. Taslar bir zincirle parmaklığa bağlanırdı. İçeride bir sebilci bulunur, taslar boşaldıkça doldururdu.



    e-meler.jpg.



    Basit Ama Pahalı

    Çoğu zaman bir musluk ve bir yalaktan, bazen bunlarla birlikte bir küçük depodan ibaret olan çeşme gerçekte büyük masrafla yapılan bir hizmettir. Çünkü çeşmenin bulunduğu yere gelen su genellikle pek uzaklardan getirilir. Suyun kaybolmadan, kirlenmeden çeşmeye kadar gelebilmesi için yer altına künk veya boru döşenir. Başlangıç noktasında kaynaklardan suları toplayacak ve doğadan kolay kolay etkilenmeyecek bir su deposu yapılır. Görünüşte küçük, aslında büyük bir yapı ve hizmet olan çeşmeler toplum hayatında önemli bir yer tutar. Bunların çoğu gösterişsizdir, ama gerçek birer sanat eseri olan çeşmeler ve sebiller de vardır.

    Anadoluda Çeşmeler

    Anadolu’daki ilk çeşme örnekleri “‘Hititler dönemine kadar gider. Ama tipik çeşmelere M.Ö. X. yy.dan itibaren agoralarda rastlanır. Batı Anadolu’da Ion kentlerinde pazar yerlerini süsleyen güzel çeşme örnekleri görülür. Bunların anıt niteliğinde yapılması Helenistik Çağ’da başlayarak Roma Çağı’nda doruk noktasına ulaşmıştır. Efes, Bergama, Side ve Perge gibi antik şehirlerde bu yapıların canlı örnekleri vardır. Selçuklular ve Osmanlılar döneminde de Türkiye’de çok güzel çeşmeler yapılmıştır. Sivas’ta Gök Medrese Çeşmesi (1271), Konya’da Sahibatâ Çeşmesi (1258), Afyon’da Çay Medrese Çeşmesi (1278), Si-livrikapı’da Davutpaşa Çeşmesi (1485) bunların ünlü örnekleridir. Ama Türkiye çeşmelerinin en ünlüleri Lâle Devri’nde ”İstanbul’da yapılmış olanlardır.

    İstanbul çeşmeleri

    Üçüncü Ahmet Çeşmesi. Sultanahmet’te Topkapı Sarayı’nm Babı Hümayun denilen dış kapısının karşısındaki alandadır. Nevşehirli ibrahim Paşa’nm teşvikiyle Sultan Ahmet III tarafından 1728 yılında yaptırılmıştır. Türk mimarlığının şaheserlerinden sayılır. Saray kapısına bakan yüzünde şu dize yazılıdır: Aç besmeleyle iç suyu, Han Ahmed’e eyle dua.

    Bir diğer Üçüncü Ahmet Çeşmesi de, Üsküdar’da İskele Meydanı’nda-dır. Bu çeşme de yine 1728′de Sultan Ahmet III tarafından yaptırılmıştır.

    Alman Çeşmesi. İstanbul’da Sultanahmet Meydam’nda parkın içindedir. Alman imparatoru Wilhelm H’nin İstanbul’u ikinci kere ziyaretinin anısına Almanya’da hazırlanmış, sonra İstanbul’a getirilerek hazırlanan temellerin üstüne oturtulmuştur (1901).

    Tophane Çeşmesi. İstanbul’da Tophane’de Kılıçalipaşa Camii’nin yanındadır. 1732′de Mahmut I tarafından yaptırılmıştır.

    İshakağa Çeşmesi. İstanbul’da Beykoz ilçesindedir. 1746′da yapılmıştır. On lülesi bulunduğu için On Çeşmeler diye de anılır.








  2. BANGÜ
    Bayan Üye





    istanbulda su sebili ve çeşmeler açısından çok zengindir bu zenginlik pek çok zengin medeniyete ev sahipliği yapmasından kaynaklanmaktadır özellikle çeşmeler çok tarihi ve el işçiliği yüksek yapılardır




+ Yorum Gönder